Zelfontplooiing stimuleren terwijl je de veiligheid waarborgt

We worden de laatste jaren om de oren geslagen met heel wat theorieën over emancipatie, empowerment en andere burgerschapsmodellen. Vroeger praatte men over integratie van mensen met een handicap. ‘Wij zonder handicap’, moeten ‘zij mét een handicap’ de kans geven zich in de maatschappij in te passen. Nu spreken we over inclusie, en zegt men dat er geen ‘wij-’ en ‘zij-groep’ meer bestaat. Er is alleen ‘wij’, en de maatschappij moet zich zo organiseren dat mensen met een handicap, zoals ze zijn, er een volwaardige plaats in hebben. Ongetwijfeld een mooi idee…, maar hoe geef je dit als begeleider in de dagelijkse praktijk gestalte?

“Ik wil als begeleider wel de keuzes van mijn cliënt respecteren, maar wat als die de veiligheid van hemzelf of anderen in het gedrang brengen? Hoever moet en kan ik hierin gaan?”

“Als een cliënt mijn goedkeuring vraagt, antwoord ik soms ‘ja’, terwijl ik ‘nee’ denk en voel. Als ik ‘neen’ zeg, heb ik immers het gevoel dat ik dat ik het recht op zelfbeschikking niet respecteer en dus niet emancipatorisch werk.”

“Mijn cliënt praat voortdurend over haar kinderwens. Hoe moet ik hiermee omgaan?”

“Mijn cliënt wil samen met zijn partner zelfstandig wonen. Ik denk dat dit te hoog gegrepen is…, maar net als ikzelf, wil hij samenwonen met wie hij wil…”

…

In de zoektocht naar houvast in dit spanningsveld tussen zelfbeschikking van de cliënt en onze verantwoordelijkheid als hulpverlener zoekt Karel De Corte samen met jou naar antwoorden, met het Emancipatorisch Methodisch Kader (EMK) als leidraad.

Het Emancipatorisch Methodisch Kader (EMK)

Karel De Corte ontwikkelde het Emancipatorisch Methodisch Kader (EMK). Het kader is recent in Nederland beschouwd als een van de 28 erkende begeleidingsmethodieken voor personen met een verstandelijke beperking (Hij is er: De Grote Methodiekengids! (alliade.nl). Het EMK heeft tot doel om de kansen, zelfbeschikking en zelfontplooiing van mensen met een (verstandelijke) beperking te vergroten. Daarnaast biedt EMK handvatten om de veiligheid van cliënten en professionals te waarborgen. EMK beschrijft het emancipatieproces in vier kaders: relationeel, instrumenteel, evaluatief en strategisch.

Je mag een praktijkgerichte en interactieve studiedag verwachten waarbij een actieve inbreng gewaardeerd wordt. Na afloop hebben de deelnemers kennisgemaakt met de verschillende kaders van het EMK en kan hij in de eigen praktijk aan de slag met het EMK-instrument zelf.

Inhoud

Docent Karel De Corte laat je tijdens deze studiedag zien hoe je aan de hand van het Emancipatorisch Methodisch Kader (EMK) zelfontplooiing en zelfbeschikking kunt stimuleren terwijl je de veiligheid waarborgt.

De volgende thema’s komen aan bod

• Paradigmaverschuiving in de zorg (medisch è ontwikkelings- è burgerschaps- paradigma)
• Aangeleerde hulpeloosheid
• Zorg op maat è gedegen ondersteuning net onder de maat
• Kwaliteit van bestaan en het EMK
• Emancipatorisch Methodisch Kader:
  1. Relationeel kader
  2. Instrumenteel kader
  3. Evaluatief kader
  4. Strategisch kader
• Verhouding natuurlijk netwerk en professionele hulpverlening

Leerdoelen

Aan het einde van de dag:

• Weet je wat het Emancipatorisch Methodisch Kader (EMK) inhoudt en ken je de vier kaders van EMK.
• Heb je handvatten gekregen voor hoe je zelfontplooiing en zelfbeschikking kunt stimuleren.
• Heb je handvatten gekregen hoe je de veiligheid van je cliënt met een verstandelijke beperking kunt waarborgen.

Voorbereiding en studiebelasting

De studiedag is te volgen zonder voorbereiding. De studiebelasting bestaat uit het aantal contacturen. In dit geval is dat 6 uur.

Cliëntgroep

EMK is toepasbaar bij mensen met een lichte, matige en ernstige verstandelijke beperking. Ook is EMK toepasbaar op andere groepen, zoals mensen met een lichamelijke of functiebeperking.

Doelgroep

De inhoud van deze studiedag is gericht op professionals die werken met mensen met een (verstandelijke) beperking, in de breedste zin van het woord. En die tegelijk de cliënt vrijheid en ruimte willen geven, maar het toch veilig willen houden.

Accreditatie

Accreditatie is toegekend door:

• Accreditatiebureau NIP K&J / NVO OG voor het volgend aantal punten:
  • herregistratie: 6 punten
  • opleiding-behandeling: 3 punten
• Het SKJ neemt de accreditatie van NIP K&J / NVO OG over. Voor deelname aan deze training krijg je 6 punten.

Overige accreditaties in overleg

Heb je een andere accreditatie nodig dan hierboven staat vermeld? Stuur dan een bericht naar inschrijvingen@fortior.info met de vraag of de gewenste accreditatie kan worden aangevraagd. FORTIOR zal je dan expliciet laten weten of de accreditatie wel of niet zal worden aangevraagd.

Certificaat en invoeren presentie

FORTIOR reikt aan het eind van de dag certificaten uit. Op het certificaat staan de accreditaties en hun ID-nummers vermeld.

Voor sommige registers van beroepsverenigingen, zoals bij NIP K&J / NVO OG, kwaliteitsregister Paramedici, KNGF, Register Vaktherapie en Registerplein, voert FORTIOR de presentie in. Hiervoor hebben wij het nummer nodig waarmee je in het register bent ingeschreven.

Als FORTIOR geen nummer van je heeft, dan kan de presentie niet worden ingevoerd. Zorg er dus voor dat je correcte nummer bekend is bij FORTIOR!

Aanbevolen literatuur

De Corte, K, (2018) Eerst vasthouden, dan loslaten. Het Emancipatorisch Methodisch Kader: houvast voor hulpverleners. Antwerpen: Garant