Overslaan en naar de inhoud gaan Overslaan en naar de footer gaan Overslaan en naar de navigatie gaan

Verstandelijke beperking en psychopathologie: hoe stem je de behandeling af en hoe streef je naar kwaliteit van leven?

Verstandelijke beperking en psychopathologie: hoe stem je de behandeling af en hoe streef je naar kwaliteit van leven?
Mensen met een verstandelijke beperking kunnen ingewikkeld, zogenaamd  moeilijk te begrijpen gedrag laten zien.
Datum:
Docent:
Filip Morisse, Leen De Neve
Type:
Fysiek
De deskundigheidsbevordering van FORTIOR is vrijgesteld van BTW.

Mensen met een verstandelijke beperking kunnen ingewikkeld, zogenaamd  moeilijk te begrijpen gedrag laten zien. Denk hierbij aan bijvoorbeeld: claimen, dwang, verbale en fysieke agressie of zelfbeschadiging. Een psychiatrische stoornis is één van de mogelijke oorzaken van dit gedrag. Als begeleiders niet adequaat kunnen omgaan met geestelijke gezondheidsproblemen (of probleemgedrag) bij mensen met een verstandelijke beperking dan heeft dat een aantal nare consequenties voor zowel de cliënt als zijn begeleiders:

  • Ee bestaat een risico om meer en meer gedrag te beheersen.
  • Het probleemgedrag van de cliënt neemt toe; begeleiders en hun cliënt komen in een negatieve spiraal terecht.
  • Bij de cliënt komt de kwaliteit van leven in gevaar.
  • Teams staan onder druk en individuele begeleiders worden overbelast.
  • Er is een neiging om cliënten te excluderen en steeds weer door te verwijzen.

 

Geestelijke gezondheidsproblemen

Kinderen, jongeren en volwassenen met een verstandelijke beperking zijn extra kwetsbaar op vlak van geestelijke gezondheid. Uit onderzoek blijkt dat bij mensen met een verstandelijke beperking 3 tot 5 keer meer probleemgedrag en psychiatrische stoornissen voorkomen dan bij de normaal begaafde populatie, in het bijzonder op vlak van gehechtheid. Personen met een verstandelijke beperking en bijkomende gedrags- en/of psychiatrische problemen hebben recht op en nood aan ‘geestelijke gezondheidszorg’. Deze ondersteuning zou zich zowel moeten richten op gewone als op speciale noden, zowel in inclusieve ondersteuningsvormen als in gespecialiseerde behandelsettings. Om cliënten met geestelijke gezondheidsproblemen adequaat te kunnen ondersteunen, is een goed begrip van hun persoonlijkheidsontwikkeling (‘hun binnenkant’) nodig. Op basis daarvan kunnen ondersteuning en behandeling worden afgestemd op wat de cliënt nodig heeft.

 

Het psychodynamisch model en emotionele ontwikkeling

Het psychodynamisch model van emotionele ontwikkeling (A. Došen) is van grote waarde gebleken bij de diagnostiek, behandeling en preventie van probleemgedrag en psychiatrische stoornissen. Door rekening te houden met de emotionele behoeften van kinderen, jongeren en volwassenen met een verstandelijke beperking kunnen symptomen en gedragingen beter ‘be-grepen’ worden en kan het gebruik van psychofarmaca en van vrijheidsbeperkende maatregelen worden beperkt.

 

Handvatten voor ondersteuning en behandeling

Op deze dag behandelen de docenten de meest voorkomende psychopathologie bij personen met een verstandelijke beperking. Enerzijds pleiten ze voor een grotere gevoeligheid voor psychopathologie, anderzijds waarschuwen ze voor een te verregaande ‘psychiatrisering’ voor in wezen adaptief en dus normaal gedrag, Ten minste als je het beziet vanuit de emotionele ontwikkeling van cliënten. De docenten gaan ook in op de vraag hoe begrip voor het onderscheid tussen normaal/ adaptief gedrag, maladaptief gedrag of een psychiatrische stoornis kan leiden tot een afgestemde ondersteuning en behandeling met als doel een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven.

Zij gingen je voor

★ ★ ★ ★ ★ ★

Fijne en heldere informatie(overdracht). Hoewel het niet volledig gericht is op onze doelgroep (gehandicaptenzorg) toch zeker verhelderend en toepasbaar.

★ ★ ★ ★ ★ ★

Ik heb veel nieuwe inzichten opgedaan en eenvoudige groepsinterventies geleerd. Ik heb het team hiermee enthousiast kunnen maken om actief met het groepsklimaat aan de slag te gaan.

★ ★ ★ ★ ★ ★

Het is altijd geweldig om de trainingen van FORTIOR te volgen. De inhoud is zo praktijk gericht, dat je de vertaalslag naar je werkvloer al maakt tijdens de training. Elke keer kom ik na een training vol uitvoerbare ideeën op mijn werk zodat wij kunnen blijven  ontwikkelen.

Praktijkgerichte trainingen die jou en je cliënt verder brengen

FORTIOR organiseert trainingen die zijn toegesneden op het werkveld van professionals die werken met mensen met een verstandelijke beperking in bijvoorbeeld de gehandicaptenzorg, speciaal onderwijs of GGZ. De docenten van FORTIOR hebben veel ervaring in zorg of speciaal onderwijs waardoor ze de theorie prima kunnen vertalen naar de praktijk. Dit maakt dat de deelnemers de geleerde vaardigheden en kennis vaak de volgende dag al kunnen toepassen in hun werk. De trainingen vinden plaats in kleine groepen (6 tot 25 deelnemers) waardoor er veel ruimte is voor vragen, oefeningen en uitwisseling. Bijna alle trainingen van FORTIOR zijn geaccrediteerd.

Blijf op de hoogte van nieuwe trainingen, ontwikkelingen en onze informatieve artikelen