De methode “de draad” helpt leerkrachten in speciaal onderwijs om emotionele ontwikkeling en hechting te begrijpen en te verbeteren. Het biedt handvatten om bij problematisch gedrag effectief te reageren, vergroot het mentaliserend vermogen van leerkrachten en ondersteunt gesprekken over de ontwikkeling en behoeften van leerlingen. Door stress te verminderen en reflectie te bevorderen, helpt het model om adequaat op gedrag in te spelen.

Brussen — broers en zussen van een kind met een beperking — krijgen vaak weinig aandacht, terwijl hun welzijn onder druk kan staan. Ze ervaren stress, zorgen en eenzaamheid. Het educatieve spel Broedels helpt hen gevoelens te herkennen, ervaringen te delen en hun positie te begrijpen. Onderzoek toont positieve effecten op zelfinzicht, emoties en gezinscommunicatie.

Het vermelden van een eindscore in een SEO‑verslag lijkt overzichtelijk, maar kan misleidend zijn. Het negeert de dynamiek van emotionele ontwikkeling, roept ethische bezwaren op en werkt slecht bij disharmonische profielen. Een beschrijving van actuele behoeften en balans tussen fasen geeft meer inzicht en leidt tot betere begeleiding.

PTSS Xpress biedt volwassenen met een verstandelijke beperking en complexe PTSS intensieve, op maat gemaakte traumabehandeling waar reguliere programma’s vaak tekortschieten. Het programma combineert evidence-based interventies en betrekken van het cliëntsysteem. De eerste resultaten zijn veelbelovend voor cliënten die elders ‘uitbehandeld’ waren. In deze blog een interview een interview met de makers van PTSS Xpress.

 

Wilsbekwaamheid betekent dat iemand in staat is om zelf beslissingen te nemen over zijn of haar zorg. Dit is een essentieel onderdeel van de zeggenschap van mensen met een verstandelijke beperking. Hoewel behandelaars de wilsbekwaamheid van cliënten kunnen onderzoeken, is het belangrijk hiermee terughoudend om te gaan. Een formeel onderzoek kan namelijk grote gevolgen hebben: het kan het recht op zelfbeschikking beperken.

Onderzoek van Arno Willems laat zien hoe interpersoonlijk gedrag van begeleiders invloed heeft op de relatie met cliënten met een verstandelijke beperking en probleemgedrag. Hij ontwikkelde een methodiek (ITCCT) en een meetinstrument (SIG-B) om begeleiders te ondersteunen bij liefdevolle zorg in uitdagende situaties. Coaching en teamreflectie blijken daarbij essentieel.

Stereotiep en zelfverwondend gedrag komt vaak voor bij kinderen met een visuele en/of verstandelijke beperking. Vroege signalering, veilige relaties en goede communicatie zijn cruciaal om dit gedrag te voorkomen of te verminderen. Bartiméus onderzocht dit samen met Affect-us en ontwikkelde het Stap-voor-Stap model. De inzichten zijn gebundeld in het boek “Begrijp je me goed?”, dat verschijnt op 15 oktober 2025.

Arno Willems, GZ-psycholoog, benadrukt dat uitdagend gedrag van cliënten professionals dwingt tot actie en ontwikkeling. In plaats van probleemgedrag ligt de focus op interactie en onderstroom, waarbij zelfreflectie en emotieregulatie van begeleiders cruciaal zijn. Hij ontwikkelde de SIG-B, een schaal om interactiestijlen binnen teams te verbeteren en onderlinge samenwerking te versterken bij het omgaan met uitdagend gedrag.

Kinderen met een verstandelijke beperking ervaren vaker ingrijpende jeugdervaringen (ACE’s), wat leidt tot toxische stress en probleemgedrag. Dit wordt vaak niet herkend door hulpverleners. Trauma Informed Care (TIC) biedt een raamwerk om deze ervaringen te begrijpen en te behandelen, met focus op het creëren van een veilige omgeving en het erkennen van de impact van trauma om herstel te bevorderen.

Pijn signaleren bij mensen met een verstandelijke beperking is complex door communicatieproblemen, individuele verschillen en bijkomende problematiek. De nieuwe richtlijn die in 2025 verschijnt, biedt handvatten voor signalering, diagnostiek en behandeling van pijn. Tijdens een symposium op 13 november 2025 leer je hoe je deze richtlijn effectief toepast in de praktijk.