Terug naar het overzicht

Alles wat je aandacht geeft groeit

omgaan met probleemgedrag Aantal keer bekeken: 394 views

Cliënten met moeilijk verstaanbaar gedrag kunnen je als professional het bloed onder de nagels vandaan halen. Het is een natuurlijke reactie om corrigerend op te treden bij dit ongewenst gedrag. Het komt echter voor dat de situatie dan juist verslechtert in plaats van verbetert. Aandacht voor wat de cliënt goed doet kan professionals ruimte geven om een negatieve spiraal te doorbreken.

 

Voorbeeld: Een jongetje plast regelmatig in zijn bak met speelgoed als jij met zijn begeleiders aan het spelen is. Bij analyse van de spelsessies bleek dat de begeleiders tijdens het spelen nogal saai zijn. Zodra het jongetje geplast heeft, gebeurt er van alles: begeleiders springen overeind, ze worden boos en de kamer wordt schoongemaakt. Het jongetje plast in zijn speelgoed om een interessante reactie los te krijgen. (bron: Contactgericht Ondersteunen door Anneke Groot en Ad van den Broek)

 

Boze reacties zijn meestal expressieve reacties. Voor sommige cliënten is een expressieve reactie interessant. Het is eerder een beloning dan een straf. Reacties, die bedoeld zijn om ongewenst gedrag te stoppen, moedigen dit gedrag eerder aan. In dit soort situaties kun je probleemgedrag aanpakken door kleurloos (zonder emotie) te reageren op ongewenst gedrag en expressief te zijn bij gewenst gedrag.

 

Bij moeilijk verstaanbaar gedrag is het belangrijk goed te kijken waar dit gedrag vandaan komt. In de probleemanalyse wordt vaak vergeten te kijken naar wat wel goed gaat (ook al is dat nog zo weinig). Aandacht voor het positieve kan een nieuwe energie geven waardoor je creatieve oplossingen kunt vinden voor problematische situaties. Soms kun je met een kleine verandering een groot effect bereiken.

 

Voorbeeld: Klaas is een hardnekkige dief in zijn groep. Hij steelt geld, sieraden, pennen en meer. Niet uit hebzucht maar uit verzameldrang. Ondanks strikte controles blijven spullen verdwijnen. Totdat de begeleider iets bijzonders opmerkt. Klaas is namelijk een goede beheerder van de belangrijke groepsagenda. Hij schrijft in de agenda, hij legt de agenda op zijn plaats en wijst begeleiders op belangrijke afspraken. Zijn beheertaken worden daarom uitgebreid. Hij wordt bewaker van belangrijke spullen: geld, sieraden, pennen en natuurlijk de agenda. Alles wordt opgeborgen in de “Kluis van Klaas”. Al gauw blijkt dat er geen spullen meer verdwijnen. (bron: De oplossingsgerichte begeleider door John Roeden).

 

Aandacht geven aan wat goed gaat lijkt gemakkelijk maar blijkt in de praktijk wel eens lastig te zijn. Als een cliënt zich misdraagt, wordt van de begeleider verwacht dat deze ingrijpt. Om ongelukken te voorkomen is ingrijpen in bepaalde situaties nodig maar soms is kleurloos reageren effectiever. Anneke Groot (zij ontwikkelde de methode contactgericht ondersteunen) noemt het belangrijk dat zorgprofessionals de “touwtjes bij hun zelf kunnen houden”. Dit betekent dat je niet in de war raakt op het moment dat andere mensen jouw handelen afkeuren. Je blijft doen wat goed is voor de cliënt.

 

Meer leren over de ondersteuning van mensen met een verstandelijke beperking?

FORTIOR is gespecialiseerd in het organiseren van trainingen voor professionals die werken met mensen met een verstandelijke beperking. Bekijk hier ons volledige aanbod

Geïnteresseerd in meer artikelen zoals deze?
Blijf dan op de hoogte via onze nieuwsbrief.

Aanmelden voor de nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van nieuwe trainingen en ontwikkelingen

Aanmelden nieuwsbrief